صدای جمهوری اسلامی ایران
display result search

مجلس شورای ملی در 17 بهمن سال 57، دو لایحه انحلال ساواک و تعقیب و دستگیری امرا و وزرای پیشین (از سال 1341) را که مرتکب اعمال غیر قانونی و ضدمردمی شده بودند تصویب کرد


به گزارش خبرگزاری صداوسیما مراکز استان ها، ساواک در کنار مبارزه با فعالیت‌های جاسوسی و نفوذی خارجی، در سرکوب عناصر ضد نظام سلطنتی فعالیت گسترده‌ای داشت.

سه سال پس از کودتای 28 مرداد 1332، سازمان اطلاعات و امنیت کشور در اسفند 1335 با تصویب مجلس شورای ملی تأسیس و به‌عنوان یکی از زیرمجموعه‌های نخست‌وزیری تأسیس شد.

این سازمان به ویژه در سال‌های دهه 1350 و قبل از پیروزی انقلاب 1357، «نفرت‌انگیزترین و مخوف‌ترین» نهاد حکومتی در بین مردم به‌شمار می‌آمد.

با اوج‌گیری انقلاب در ایران، بختیار که تازه نخست وزیر شده بوده در یکی از اولین اقدامات دستور انحلال ساواک را داد و رئیس پیشین ساواک تیمسار نصیری که در آن زمان سفیر ایران در پاکستان بود به ایران فراخوانده شد و به زندان افتاد، که این اقدامات نتیجه‌ای در برنداشت. با پیروزی انقلاب، نصیری دادگاهی شد و در نهایت دادگاه انقلاب رای به اعدام وی داد. اما با این حال آنان به همراه بسیاری از اعضای رده‌های میانی و پایینی سابق ساواک در تشکیل وزارت اطلاعات و سازماندهی آن با جمهوری اسلامی همکاری کردند.

روایت رهبر انقلاب از ساواک

رهبر معظم انقلاب فرمودند: «... همین طور با یقه باز، نگاه کرد و گفت: آهان، خامنه ای که میگن تویی! من رو می شناسی، گفتم نه؛ بعدش گفت من تورو خوب می شناسم، تو همون کسی هستی که مثل ماهی لیز می خوری از دست بازجو و خارج می شی، کارهای تو دونه دونه اش هیچی نیست اما مجموعش خدا میدونه چیه...»

هفدهم بهمن ماه 1357 اولین روزی است که دو دولت در تهران مستقر هستند. دولت مهندس مهدی بازرگان که حکمش را از امام خمینی گرفته و پشتوانه حرکت مردمی را با خود می‌بیند و شاپور بختیار که در آخرین روزهای نخست‌وزیری سی و هفت روزه خود قرار دارد و هنوز معتقد است که او رئیس‌دولت است و انقلابیون می‌بایست ذیل دولت او قدرت بگیرند.

از استقرار دو دولت تا انحلال ساواکژنرال هایزر که برای حفظ منافع امریکایی‌ها در این روزهای پر هیاهو به تهران آماده و در تدارک اتحاد میان فرماندهان ارتش برای ثبات بخشیدن به دولت بختیار بود، از سردرگمی فرماندهان ارتش به ستوه می‌آید. بسیاری از فرماندهان ارتش از همان دی ماهی که شاه رفت و هایزر به ایران آمده بود، در فکر فرار بودند و در این میان بخشی از بدنه ارتش به صورت غیر رسمی به انقلابیون پیوسته بودند که کم و بیش اخبارش به گوش می‌رسید و بدنه متزلزل ارتش را متزلزل‌تر می‌کرد.

از استقرار دو دولت تا انحلال ساواکهفدهم بهمن ماه روزی بود که اولین راهپیمایی سراسری در ایران و در حمایت از دولت «جمهوری اسلامی» برگزار شد. جامعه روحانیت تهران از مردم خواست تا در تأیید دولت مهندس بازرگان به خیابان‌ها بیایند و به این ترتیب، یکی از بزرگترین راهپیمایی‌های تاریخ انقلاب شکل گرفت و این تنها تهران نبود که خیابان‌هایش از حضور مردم در جوش و خروش بود بلکه شهرستان‌های مختلف ایران هم از حضور پرشور و انقلابی مردم روز متفاوتی را به خود می‌دید که از جمله معروف‌ترین آنها می‌توان به راهپیمایی مردم زاهدان اشاره کرد که با حضور عده‌ای چماقدار به خشونت کشیده و منجر به شهادت و زخمی شدن نزدیک به 62 نفر شد. مردم در اصفهان همراه با مردم سایر شهرهای ایران به خیابان آمدند و خواستار استعفای شاهپور بختیار شدند. حمایت‌های همه جانبه از سوی احزاب و گروه‌ها و دسته‌های مختلف هم از دولت موقت در جریان بود و پیام‌ها دوستی و تبریک از جاهای دور و نزدیک به مدرسه علوی، محل استقرار دولت موقت، می‌رسید.
بازرگان در اولین مصاحبه خود به عنوان نخست وزیر دولت موقت، برنامه و وظایف دولت خود را تشریح کرد.

بازرگان موقتا از رهبری نهضت آزادی کناره‌گیری نمود و به مدرسه علوی نقل مکان کرد. تذکر: در حکم نخست وزیری حضرت امام از وی خواسته شده بود تا بدون وابستگی حزبی و گروهی به پست نخست وزیری اشتغال یابد.

17 بهمن/ از استقرار دو دولت تا انحلال ساواک صبح امروز در پی تشکیل جلسه مجلس و حضور بختیار، فانتوم‌ها و هلیکوپترهای نیروی هوایی بر فراز تهران مانور دادند.

17 بهمن/ از استقرار دو دولت تا انحلال ساواک بختیار به هنگام سخنرانی در مجلس شورا گفت: دولت موقت تا شوخی و حرف است، تحمل می‌کنم ... من در مقام نخست وزیری قانونی مملکت می مانم تا انتخابات آزاد آینده را انجام دهم.

بختیار ضمن اظهاراتش به یکی از فرماندهان ارشد ارتش، اظهار داشت: این محل‌های خالی را که در هیأت دولت می‌بینید، من مخصوصا خالی نگاه داشته‌ام تا با تعدادی از افراد که آقای مهندس بازرگان معرفی می‌کند، پر نمایم و من با آقایان مشغول مذاکره هستم.

دکتر سعید، رییس مجلس شورا، در جلسه امروز مجلس اظهار داشت: بازگشت حضرت‌ آیت‌الله العظمی خمینی، مرجع عالیقدر تشیع را به خاک وطن از طرف خود و عموم نمایندگان خوش آمد می‌گویم.

از استقرار همزمان دو دولت در تهران تا انحلال ساواک لوایح محاکمه وزرای سابق و انحلال ساواک، در جلسه مجلس شورا به تصویب رسید.



مرتبط با این خبر

  • بیست و ششمین همایش ارگان‌های دریایی؛ اقتصاد دریامحور، مولفه اقتدار ملی است

  • رئیس مجلس شورای اسلامی: ضرورت مسئولیت‌پذیری پاکستان در قبال تروریسم

  • جلسه علنی مجلس :تصویب کلیات لایحه بودجه 98

  • در جمع ایرانیان مقیم مونیخ؛ پاسخ قاطع ظریف به معاون رییس جمهور آمریکا

  • استاندار کردستان:آغاز فعالیت منطقه ویژه اقتصادی بانه از سال 98

  • ایران خودرو:35 هزار خودرو تا پایان سال به مشتریان تحویل می شود

  • تمدید یک ساله قانون شوراهای حل اختلاف

  • وضع آب و هوا و محورهای مواصلاتی بارش در بیشتر مناطق کشور

  • انتقام خون شهدایمان را می‌گیریم

  • در آستانه بررسی لایحه بودجه 98؛ جلسه غیرعلنی مجلس با دولتی‌ها