استفان والت نظریهپرداز مشهور روابط بینالملل، دونالد ترامپ را «فاجعهبارترین رئیسجمهور تاریخ آمریكا» توصیف كرد و نفوذ لابی صهیونیست را یكی از موانع اصلی پایان دادن به جنگ با ایران دانست.
«استفن والت»، نظریهپرداز مشهور روابط بینالملل و استاد دانشگاه هاروارد در گفتوگویی با «تاكر كارلسون»، مجری سرشناس آمریكایی در پاسخ به سوالی درباره وضع جهان پس از پایان جنگافروزی آمریكا علیه ایران گفت: «فكر میكنم جهان به طور قابل توجهی خطرناكتر از آنچه در بیشتر دوران گذشته دیدهایم، خواهد شد.»
این استاد هاروارد هشدار داد كه در این میان، «هیچكس دیگر به قضاوت آمریكا اعتماد ندارد» و این موضوع به ویژه پس از جنگ با ایران تشدید شده است.
فروپاشی هنجارهای بینالمللی و ترور رهبران
والت یكی از خطرناكترین پیامدهای سیاستهای اخیر را «فروپاشی هنجار منع ترور» دانست و با اشاره به اقدام تروریستی مشترك آمریكا و رژیم صهیونیستی در ترور مقامهای ایران در ابتدای جنگ متجاوزانه، آن را رویهای بسیار خطرناك توصیف كرد.
او توضیح داد: «ترور ابزار قدرتهای ضعیفتر است، نه قدرتهای بزرگ. وقتی شما رهبران یك كشور را ترور میكنید، اولاً نمیدانید چه كسی جایگزین آنها میشود و ثانیاً هرگونه امكان اعتماد برای مذاكره را از بین میبرید. چگونه میتوان با نظامی پای میز مذاكره نشست كه رهبران ارشد شما را كشته است؟»
والت هشدار داد با فرسایش این هنجارها، سایر بازیگران نیز شروع به استفاده از تاكتیكهای مشابه خواهند كرد و حتی روسای جمهور آمریكا نیز در آینده باید نگران امنیت خود باشند.
چرا آمریكا علیه ایران جنگ راه انداخت؟
والت در تشریح دلایل جنگافروزی آمریكا علیه ایران، مستقیماً «بنیامین نتانیاهو»، نخستوزیر رژیم صهیونیستی را مقصر اصلی دانست و گفت: «علت تقریبی این جنگ، سفر نتانیاهو به كاخ سفید بود. او آمد و توضیح داد كه ایران در آستانه فروپاشی است و تنها یك ضربه محكم لازم است تا نظام سقوط كند. او توانست دونالد ترامپ را متقاعد كند كه این تحلیل درست است.»
این استاد هاروارد تاكید كرد كه در گذشته نتانیاهو همین پیشنهاد را به بایدن و اوباما داده بود، اما آنها آن را ایده بدی میدانستند؛ اما این بار ترامپ پذیرفت.
والت با اشاره به انگیزههای ترامپ برای این تصمیم، به موفقیت عملیات ربایش «نیكولاس مادورو» رئیس جمهور ونزوئلا اشاره كرد و گفت كه ترامپ به اشتباه تصور میكرد میتواند با یك جنگ متجاوزانه كوتاه و با دادن هزینه كم، پرونده 40 ساله ایران را برای همیشه ببندد و نامش را در تاریخ ثبت كند. والت تصریح كرد: «اگر ترامپ میدانست امروز در چه موقعیتی قرار میگیرد، هرگز این كار را نمیكرد.»
نفوذ لابی اسرائیل و بنبست در پایان دادن به جنگ
والت در پاسخ به این سوال كه چرا با وجود مخالفت افكار عمومی آمریكا با جنگ، اعتراضات گستردهای علیه آن صورت نمیگیرد، به ساختار سیاسی و نفوذ لابیها اشاره كرد. وی با اشاره به اینكه «بخشی از آنچه من لابی اسرائیل مینامم، مدتهاست برای اقدام نظامی علیه ایران فشار میآورند»، این نفوذ را یكی از موانع اصلی پایان دادن به جنگ دانست.
والت درباره نحوه پایان جنگ با ایران گفت كه هر راهحلی مستلزم «اعتراف تلویحی آمریكا به اینكه این یك اشتباه بزرگ بود» است. اما وی تاكید كرد كه مشكل اصلی در این میان، رابطه آمریكا با اسرائیل است.
مجری برنامه در بخشی از گفتوگو اشاره كرد كه توافق آتشبس قبلی (در ژوئن) شكست خورد، زیرا اسرائیلیها از همان ابتدا آن را نادیده گرفتند. والت ضمن تایید این موضوع گفت كه با وجود عصبانیتهای مقطعی ترامپ از نتانیاهو، «ما هنوز شاهد تبدیل این عصبانیت به یك شكاف واقعی در سیاستها نبودهایم. ما ندیدهایم كه آمریكا بگوید ما قدرت بزرگ هستیم و تو شریك كوچكتر، و باید به آنچه ما میگوییم عمل كنی.»
والت دلیل این عدم قاطعیت را نفوذ مشاوران و حامیان مالی ترامپ دانست و گفت: «پایگاه كمككنندگان مالی كه بسیاری از سیاستمداران جمهوریخواه به آن وابستهاند، هنوز به شدت بر این باور است كه باید بدون قید و شرط از اسرائیل حمایت كرد.»
آینده حضور آمریكا در خاورمیانه
این استاد دانشگاه هاروارد پیشبینی كرد كه صرفنظر از نتیجه جنگ، كاهش حضور نظامی آمریكا در خلیج فارس «اجتنابناپذیر» است. او با مرور تاریخچه حضور نظامی واشنگتن در منطقه از دهه 1990، آن را منشأ بسیاری از مشكلات از جمله ظهور القاعده دانست و گفت: «اگر نتیجه این درگیری، كاهش حضور فیزیكی آمریكا در خاورمیانه و دخالت كمتر در سیاستهای داخلی منطقه باشد، من فكر میكنم این چیز خوبی خواهد بود.»
والت با اشاره به سیاست «روابط ویژه» آمریكا با برخی كشورها و قطع رابطه كامل با ایران، این رویكرد را «دیوانهوار» توصیف كرد و گفت: «ما در دنیا در این كار منحصر به فرد هستیم. روسیه، چین و سایر قدرتها با همه طرفها در منطقه رابطه دارند و صحبت میكنند، اما ما با یك كشور (ایران) هیچ رابطهای نداریم.»
هشدار درباره خطرات داخلی در آمریكا
والت در پایان با اشاره به نابرابری شدید اقتصادی در آمریكا و بیتوجهی نخبگان به منافع عمومی، درباره تكرار سناریوهایی مشابه انقلاب فرانسه در صورت تداوم وضع كنونی هشدار داد و گفت: «نابرابری ثروت، سلب عاملیت سیاسی از طبقات پایین، گسترش اطلاعات كنترلنشده و یك بحران بدهی ناشی از جنگهای خارجی بیهوده، زمینهساز فروپاشیهای بزرگ تاریخی بودهاند.»
والت در نهایت دونالد ترامپ را «فاجعهبارترین رئیسجمهور تاریخ آمریكا» توصیف كرد و گفت كه او به وعدههایش برای پایان دادن به جنگهای بیپایان عمل نكرده است.
