پژوهشگران دانشگاه تهران شواهد امیدواركنندهای از نقش حفاظتی تركیبات گیاهان دارویی در برابر بیماریهای عصبی مانند آلزایمر و پاركینسون به دست آوردند.
پژوهشگران مركز تحقیقات بیوشیمی-بیوفیزیك دانشگاه تهران با بررسی اثر تركیبات فرّار گیاهان دارویی، شواهد امیدواركنندهای از نقش حفاظتی این تركیبات در برابر بیماریهای عصبی مانند آلزایمر و پاركینسون به دست آوردند.
با افزایش جمعیت سالمندان، اختلالات سیستم عصبی مركزی از جمله آلزایمر و پاركینسون به یكی از نگرانیهای مهم پزشكی تبدیل شده است. تجمع پروتئینهایی نظیر آمیلوئید بتا و آلفا-سینوكلئین در مغز از عوامل اصلی بروز این بیماریهاست و انتقال دارو به سیستم عصبی مركزی همچنان یك چالش اساسی محسوب میشود.
در آزمایشگاه ساختار و عملكرد پروتئین مركز تحقیقات بیوشیمی-بیوفیزیك دانشگاه تهران، با راهنمایی دكتر عارفه سیدعربی، اثر تركیبات فرّار استخراجشده از گیاهان دارویی شامل سینامالدهید (دارچین)، فنیلاتیل الكل (گل محمدی)، آلفا-آسارون (وج) و بتا-كاریوفیلن (بونه كوهی) بررسی شد.
نتایج نشان داد این تركیبات میتوانند اثرات درمانی بالقوهای در پیشگیری از ابتلاء به بیماریهای مغزی داشته باشند. همچنین مشخص شد تركیبات مذكور از تخریب پروتئین آلفا-سینوكلئین دارای برچسب هیستیدین (His-tag) جلوگیری میكنند؛ یافتهای كه میتواند شواهد اولیهای در حمایت از نقش حفاظتی این تركیبات در برابر اختلالات پروتئینی مرتبط با بیماریهای عصبی فراهم كند.
این دستاورد حاصل رساله دكتری زهرا دیندار در رشته بیوشیمی با عنوان «رایحهدرمانی: امیدی نو برای پیشگیری از بیماریهای مغزی» به راهنمایی دكتر عارفه سیدعربی، دانشیار گروه بیوشیمی مركز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیك است.
بخشی از نتایج این تحقیقات در سال 2025 در مجله ACS Chemical Neuroscience منتشر شده و قابل دسترسی است.